Borówka amerykańska jest długowiecznym krzewem owocowym, na którego uprawę powinni zdecydować się wszyscy miłośnicy pysznych i zdrowych słodkości. Borówki są wyborne i pełne wartościowych dla zdrowia składników. Dowiedz się, jak sadzić i pielęgnować tę roślinę!
Wybór odpowiedniego miejsca na sadzenie
Chcesz posadzić borówkę amerykańską w swoim ogrodzie? Podczas zakupów przyjrzyj się dokładnie oferowanym krzaczkom. Najlepiej wybrać 2- lub 3-letnie okazy, aby roślina zaczęła jak najszybciej wydawać owoce. Zwróć uwagę na system korzeniowy, powinien być dorodny i zdrowy. Jeśli zauważysz na liściach przebarwienia lub nalot, mogą być to oznaki chorób grzybowych. W takiej sytuacji wybierz inny krzew. Borówka amerykańska preferuje dobrze nasłonecznione stanowiska, ale osłonięte od wiatru. Najlepiej posadzić ją w glebie próchniczej i kwaśnej (pH 3,8–4,8). Umieszczając rośliny w podłożu, pamiętaj, by zachować pomiędzy nimi odstęp ok. 2 m. Borówka lubi się rozgałęziać, dlatego powinna mieć odpowiednią przestrzeń do wzrostu. Krzew uwielbia ziemię średnio przepuszczalną. Dlatego warto wsadzić ją do dołu, w którym ziemię wymieszano z perlitem – napowietrza on i spulchnia podłoże, a także zatrzymuje wodę i oddaje ją, gdy zachodzi taka potrzeba.
Przygotowanie gleby i sadzenie
Jak wspomniano wcześniej, borówka amerykańska najlepiej rozwija się w podłożu kwaśnym. Wykonaj wcześniej tekst gleby, aby przekonać się, czy możesz zapewnić jej idealne warunki. W tym celu sprawdzi się papierek lakmusowy, kwasomierz, miernik elektroniczny lub domowe sposoby (ocet i soda oczyszczona).
Jak zakwasić glebę?
Glebę można zakwasić na różne sposoby. Jednym z nich jest zakup specjalnej ziemi, którą należy wysypać stanowiska dla borówki. Inną metodą jest zasilenie podłoża nawozem, np. siarczanem potasu i siarczanem magnezu. Po zasadzeniu krzaczków, warto podsypać je ściółką z kory sosnowej. Ma ona właściwości zakwaszające, a do tego zwabia dżdżownice, które użyźniają glebę, chroni przed mrozem i zatrzymuje wilgoć. Korę powinno się wymieniać co 2–3 lata.
Kiedy posadzić borówkę amerykańską?
Borówkę amerykańską najlepiej posadzić wiosną lub jesienią. Wtedy panują najlepsze warunki ułatwiające przyjęcie się sadzonek. Borówki z upraw gruntowych dobrze umieścić w gruncie wiosną, ponieważ jesienią ich korzenie mogą przemarznąć. Natomiast sadzonki sprzedawane w pojemnikach nadają się do sadzenia niemal przez cały rok (z wyłączeniem zimy).
Borówkę najlepiej sadzić w pochmurny dzień. Wykop dołek o szerokości 50 cm i głębokości 40 cm. Rzędy powinny biegnąć w kierunku północ–południe (na wzgórzu prostopadle do nachylenia) w odstępach 1–3 m – wszystko zależy od odmiany, im bardziej rozgałęzione, tym powinno się zachować większe przerwy. Po umieszczeniu sadzonki w podłożu, podlej ją obficie i podsyp ściółką o kwaśnym pH.
Pielęgnacja borówki amerykańskiej
Borówki amerykańskie mają płytki system korzeniowy, dlatego kluczowe dla ich uprawy jest regularne podlewanie. Należy szczególnie zadbać o ich nawadnianie w sezonie wegetacyjnym. Na jeden krzaczek powinno się przeznaczyć 15–20 l wody. Świetnie do tego celu sprawdzi się woda deszczowa. Borówkę amerykańską należy nawozić w trakcie owocowania i po tym etapie, czyli od marca do czerwca. Rośliny te najszybciej wydają owoce po nawozach na bazie azotu. Można także stosować obornik albo inne naturalne rozwiązania. Niestety borówka jest dość chorowitym krzewem. Roślina często łapie choroby grzybiczne, wirusowe i bakteryjne. Chętnie lgną do niej również insekty, w tym mszyce i opuchlak truskawkowiec. Warto więc regularnie przeglądać krzew i zabezpieczyć go specjalnymi środkami ochrony lub naturalnymi opryskami i wywarami.
Przycinanie borówki amerykańskiej
Borówki amerykańskie wymagają regularnego przycinania. Dzięki wycięciu starych gałązek pozostałe zyskują równy dostęp do światła. Roślina ponadto wypuszcza gęstsze kwiaty i owoce oraz jest mniej podatna na choroby. Przez pierwsze 3 lata powinno się usuwać jedynie słabe i chore gałązki. Po 4 roku należy jeszcze przerzedzać krzew – promienie słoneczne powinny dochodzić w głąb krzewu. Cięcie wykonuje się wiosną w ciepłe i suche dni. Co więcej, 10–15-letni okaz powinno się ściąć całkowicie. To tzw. cięcie odmładzające.
Zbiór i przechowywanie owoców
Zbiory borówki amerykańskiej przypadają na ok. 2,5 miesiąca po okresie kwitnienia krzewu. Pierwsze owoce pojawiają się zazwyczaj w maju. Soczyste i dojrzałe owoce należy zbierać bardzo delikatnie, ponieważ można je łatwo uszkodzić. Najlepiej od razu wsadzić je do lodówki i zjeść. Większe zapasy można zamrozić lub wysuszyć (w suszarce albo piekarniku). Borówki nadają się także do przyrządzania przetworów – dżemów, syropów, nalewek czy soki.
Popularne odmiany i ich cechy
Najpopularniejszą odmianą borówki amerykańskiej jest Bluecrop. Roślina wydaje jasnoniebieskie i odporne na pękanie owoce o delikatnym smaku. Chandler to natomiast odmiana wydająca ogromne owoce wielkości 5 złotówki. Są nieprzesadnie słodkie i aromatyczne. Idealna do amatorskich zasadzeń jest borówka Spartan, która jest bardzo plenna i bardzo słodka. Charakteryzuje się silnym nalotem woskowym. Toro z kolei to soczyste i słodkie borówki o wysokiej odporności na choroby i szkodniki.
Korzyści zdrowotne i kulinarne
Borówka to królowa letnich ciast, napojów i dań. Idealnie sprawdza się jako składnik deserów (na ciepło i na zimno) i sosów podawanych ze słodkościami lub potrawami wytrawnymi, np. mięsem. Borówki dodaje się ponadto do pierogów, naleśników, a także placuszków. Te słodkie, okrągłe owoce można również jeść prosto z krzaczka bez żadnych dodatków. Owoce borówki amerykańskiej są bardzo wartościowe. Zawierają wiele witamin i minerałów, w tym witaminę C i K. Obfitują w przeciwutleniacze – antocyjany, błonnik pokarmowy oraz mnóstwo związków o działaniu przeciwzapalnym i przeciwutleniającym. Owoce te wspierają układ odpornościowy, układ pokarmowy, dbają o oczy, mózg, a także zapobiegają starzeniu się.
Kiedy najlepiej zbierać borówki?
Dobór odpowiedniego momentu zbioru ma wpływ nie tylko na smak, ale i trwałość owoców. Dowiedz się, kiedy borówki są naprawdę gotowe do zbioru.
Jak rozpoznać dojrzałe owoce
Dojrzałe borówki są intensywnie niebieskie, z lekko matowym, woskowym nalotem. Powinny łatwo odchodzić od gałązki przy lekkim dotknięciu. Owoce, które są jeszcze czerwone lub fioletowe, nie są w pełni dojrzałe i mogą być kwaśne.
Unikaj zbiorów po deszczu
Zbieranie borówek tuż po deszczu zwiększa ryzyko ich szybkiego zepsucia. Mokre owoce są bardziej podatne na pleśń i uszkodzenia. Najlepiej zbierać borówki w suchy, chłodny poranek lub wieczór.
Na co uważać podczas zbioru?
Zbierając borówki ręcznie, należy zachować delikatność, by nie uszkodzić cienkiej skórki.
Oto kilka praktycznych wskazówek:
-
używaj szerokich pojemników, aby owoce się nie zgniotły,
-
nie zrywaj siłą owoców – dojrzałe same wpadają do dłoni,
-
nie przepełniaj pojemników, bo dolne warstwy łatwo się psują.
Jak przechowywać borówki po zbiorach?
Zebrane borówki należy odpowiednio przechowywać, aby jak najdłużej cieszyć się ich smakiem i wartościami odżywczymi. Poznaj sposoby na ich dłuższą świeżość.
Chłodzenie to podstawa
Świeżo zebrane borówki najlepiej od razu wstawić do lodówki. Przechowuj je w płaskim pojemniku, nieumyte – mycie zostaw na chwilę przed spożyciem. Owoce w lodówce zachowują świeżość przez około 7 dni.
Mrożenie na dłużej
Jeśli chcesz przechować borówki na dłużej, zamroź je. Rozłóż je pojedynczo na tacy, zamroź, a potem przełóż do woreczków. Dzięki temu owoce się nie skleją i łatwo będzie wyjąć pożądaną ilość.
Przetwarzanie nadmiaru
Gdy masz naprawdę dużo owoców, warto je przetworzyć.
Sprawdzone formy przetworów z borówek:
• konfitury i dżemy bez dodatku żelatyny
• soki i syropy do rozcieńczania z wodą
• nalewki borówkowe o intensywnym aromacie
• suszone borówki jako dodatek do musli lub herbat
• borówkowy mus do deserów i ciast
